Certyfikacja energetyczna - konieczność zdobycia uprawnień
Certyfikacja energetyczna wchodzi już od 1 stycznia 2009 roku. Zapotrzebowanie na doradców wykonujących świadectwa charakterystyki energetycznej będzie olbrzymie. Więc jak uzyskać uprawnienia?
Jednym z ważnych wątków związanych z wdrażaniem dyrektywy Unii Europejskiej dotyczącej charakterystyki energetycznej dla budynków jest kwestia nabywania przez osoby uprawnień do wykonywania świadectw odnośnie tejże charakterystyki. Jak do tej pory zagadnienie to poruszane jest w kliku dokumentach. Przede wszystkim, główne informacje zawarte są w akcie, który w wprowadza obowiązek certyfikacji energetycznej dla budynków do prawa polskiego. Jest nim Ustawa z dnia 19 września 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. z dnia 18 października 2007 r. Nr 191, poz. 1373).
Prawo Budowlane
Owa nowelizacji Prawa budowlanego mówi:
„8. Świadectwo charakterystyki energetycznej budynku może sporządzać osoba, która:
- posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
- ukończyła, co najmniej studia magisterskie, w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym lub inżynierskie na takich kierunkach jak architektura, budownictwo, inżynieria środowiska, energetyka lub pokrewnych;
- nie była karana za przestępstwo przeciwko mieniu, wiarygodności dokumentów, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi lub za przestępstwo skarbowe;
- posiada uprawnienia budowlane do projektowania w specjalności architektonicznej, konstrukcyjno – budowlanej lub instalacyjnej albo odbyła szkolenie i złożyła z wynikiem pozytywnym egzamin przed ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.
9. Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi, w drodze rozporządzenia, sposób przeprowadzania i zakres programowy szkolenia oraz egzaminu, o których mowa w ust. 8 pkt 4, warunki i wysokość odpłatności za szkolenie i postępowanie egzaminacyjne mając na uwadze zapewnienie odpowiedniego poziomu edukacyjnego szkoleń w celu zagwarantowania rzetelnego i sprawnego przygotowania kandydatów do egzaminu.
...
11. Za równorzędne z odbyciem szkolenia oraz złożeniem z wynikiem pozytywnym egzaminu, o których mowa w ust. 8 pkt 4 uznaje się ukończenie, nie mniej niż rocznych, studiów podyplomowych na kierunkach: architektura, budownictwo, inżyniera środowiska, energetyka lub pokrewne w zakresie audytu energetycznego na potrzeby termomodernizacji oraz oceny energetycznej budynków.
12. Program studiów podyplomowych, o których mowa w ust. 11, powinien uwzględniać problematykę objętą programem szkoleń określonym, w drodze rozporządzenia, o którym mowa w ust. 9. Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego zatwierdza po zaopiniowaniu przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej proponowany przez wydziały szkół wyższych program studiów podyplomowych.
13. Obywatel państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, może dokonywać oceny energetycznej budynku albo lokalu mieszkalnego i sporządzać świadectwo charakterystyki energetycznej budynku albo lokalu mieszkalnego po uznaniu kwalifikacji nabytych w tych państwach, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 kwietnia 2001 r. o zasadach uznawania nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej kwalifikacji do wykonywania zawodów regulowanych (Dz. U. nr 87, poz. 954, z późn. zm. ))
14. Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej prowadzi rejestr osób, które złożyły pozytywny egzamin, o których mowa w ust. 8. Rejestr prowadzony jest w formie elektronicznej.”
Uprawnienia do sporządzania świadectw
Podsumowując najważniejsze punkty dotyczące nabycia uprawnień można wymienić cztery możliwości:
- posiadanie uprawnień budowlanych do projektowania w/w specjalnościach;
- odbycie szkolenia (kursu) oraz zdanie egzaminu państwowego;
- ukończenie minimum rocznych studiów podyplomowych z zakresu auditingu energetycznego na potrzeby termomodernizacji oraz oceny energetycznej budynków.
- uzyskanie uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynku w kraju członkowskim Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego porozumienia o Wolnym Handlu i uznanie ich przez odpowiednie organy administracyjne
Na stronie Ministerstwa Infrastruktury (www.mi.gov.pl) oraz BuildDesk (www.builddesk.pl) znajduje się pełna lista uczelni uprawnionych do przeprowadzania takich studiów podyplomowych. Na dzień dzisiejszy (25.09.08 r.) na liście tej widnieje 27 jednostek.
Warunkiem koniecznym, dotyczącym wszystkich trzech wymienionych możliwości, jest ukończenie minimum studiów magisterskich oraz brak konfliktów z prawem.
Zakres i forma szkoleń
Kolejnym ważnym dokumentem odnoszącym się do kwestii nabywania uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, jest: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY z dnia 21 stycznia 2008 r. w sprawie przeprowadzania szkolenia oraz egzaminu dla osób ubiegających się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego oraz części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową (Dz.U. 2008 nr 17 poz. 104).
W rozdziale drugim tegoż rozporządzenia sformułowane są wymagania co do formy oraz zakresu szkolenia:
„Rozdział 2
Sposób przeprowadzania oraz zakres programowy szkoleń
§ 3. 1. Szkolenie powinno składać się z części teoretycznej oraz praktycznej. Czas trwania szkolenia nie może być krótszy niż 50 godzin, przy czym część praktyczna szkolenia powinna trwać nie mniej niż 8 godzin.
2. Część teoretyczna składa się z wykładów o tematyce zgodnej z zakresem programowym, określonym w załączniku nr 1 do rozporządzenia.
3. Część praktyczna składa się z ćwiczeń praktycznych mających na celu nabycie umiejętności sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego oraz części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową, zwanego dalej „świadectwem charakterystyki energetycznej".
4. Szkolenia powinny być przeprowadzane przy użyciu odpowiednich środków dydaktycznych, w szczególności sprzętu komputerowego wraz z oprogramowaniem komputerowym pozwalającym na wykonywanie obliczeń właściwych dla sporządzenia świadectwa charakterystyki energetycznej.
§ 4. 1. Szkolenie powinno kończyć się samodzielnym sporządzeniem świadectwa charakterystyki energetycznej i oceną poprawności jego wykonania, w szczególności pod kątem zgodności z przepisami dotyczącymi metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku i lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową oraz sposobu sporządzania i wzoru świadectw ich charakterystyki energetycznej.
2. Osobie, która ukończyła szkolenie, wydaje się zaświadczenie o jego ukończeniu, zgodnie z wzorem określonym w załączniku nr 2 do rozporządzenia."
W rozdziale 3 omawianego rozporządzenia zawarte są informacje na temat „Sposobu przeprowadzania postępowania egzaminacyjnego oraz zakres programowy egzaminu”. Mówi się tu m.in. iż egzamin ma trwać w sumie 5 godzin. Dwie godziny poświęcone na część pisemną i trzy na część praktyczną. Część pisemna będzie miała formę testu jednokrotnego wyboru obejmującego zagadnienia zawarte w programie egzaminu (załącznik nr 3 rozporządzenia). Zawarte w niej będzie 80 pytań, za każdą poprawną odpowiedź przyznaje się jeden punkt, a warunkiem przejścia do kolejnej, praktycznej części egzaminu będzie uzyskanie minimum 60 punktów z części pisemnej. W części praktycznej sprawdzana będzie umiejętność wykonania świadectwa charakterystyki energetycznej.
„Ocena poprawności sporządzenia świadectwa charakterystyki energetycznej jest dokonywana, w szczególności, pod kątem zgodności jego wykonania z przepisami dotyczącymi metodologii obliczania charakterystyki energetycznej budynku i lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową oraz sposobu sporządzania i wzoru świadectw ich charakterystyki energetycznej.”
„§ 17. Z przeprowadzonego egzaminu sporządza się protokół podpisywany przez ministra. W protokole potwierdza się uzyskanie przez kandydatów pozytywnego wyniku egzaminu oraz wskazuje się tych kandydatów oraz przyczyny, z powodu których nie uzyskali oni pozytywnego wyniku egzaminu.
§ 18.1. Osobę, która uzyskała uprawnienia do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej na zasadach określonych w art. 5 ust. 11 ustawy, wpisuje się do rejestru”
Podsumowując podstawowe założenie dotyczące tytułu magistra krzywdzi i przekreśla możliwości uzyskania uprawnień z zakresu sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków. Jednakże nie tylko to staje się polem, do polemiki grup zawodowych z ustawodawcą. Wynikiem tego jest nowelizacja Ustawy Prawo Budowlane przewidziana na początek 2009 roku. Pozostaje tylko wierzyć, że Ustawodawca przyjrzy się i skorzysta z doświadczeń innych krajów.
